Tussen 2018 en 2021 verscheen op VerderDenken.nl, het kennisplatform van het CPO van de Radboud Universiteit, een reeks van acht columns over AI en recht van de hand van Mauritz Kop. Wie ze vandaag terugleest, ziet geen tijdscapsule maar een routekaart: vrijwel elk thema uit de reeks werd nadien Europese wetgeving of internationale onderzoeksagenda.
Acht columns, van machine learning tot quantum
De reeks opent bij de basis — wat is machine learning, en waarom moeten juristen de techniek begrijpen? — en eindigt bij de verantwoorde toepassing van quantumtechnologie. Daartussen: negen technologische ontwikkelingen voor de rechtspraktijk, het eigendom van computer generated works, het pleidooi voor een recht op dataprocessing, de contouren van een wettelijk AI-kader, de juridische waarborgen bij versnelde vaccinintroductie, en een juridisch-ethisch kader voor quantumtechnologie — destijds een vroege verkenning in de Nederlandse vakpers. Het overzichtsartikel geeft van elke column de Nederlandse titel mét Engelse vertaling en een korte duiding.
Een archief dat wetgeving voorspelde
De columns bepleitten een risicogebaseerde benadering van kunstmatige intelligentie vóórdat de EU AI Act bestond, en agendeerden datarecht vóór de Data Act. Die vooruitziendheid was geen toeval maar methode: eerst de techniek serieus nemen — hoe leert een model, waar komt de data vandaan, wat kan quantum wél en niet — en dan pas normeren. Dezelfde denkbeweging kreeg op dit blog zijn meest uitgesproken vorm in De posthumanistische revolutie van AI — en groeide bij de quantumcolumns uit tot het onderzoeksprogramma dat later aan Stanford Law School gestalte kreeg.
Dank aan een redactie die ruimte gaf
Het overzicht is óók een dankbetuiging. De redactie van VerderDenken.nl gaf onderwerpen die destijds exotisch klonken — machinaal auteurschap, quantumregulering — drie jaar lang een serieus podium, dacht mee over kop en opbouw, en hield de reeks scherp én leesbaar voor een breed juridisch publiek. Nu het platform zelf offline is en de columns gearchiveerd zijn, bundelt dit artikel de volledige reeks op één vindbare plek.
Lees het volledige overzicht voor alle acht titels, de doorwerking richting het Europese AI-kader en het Stanfordse quantumwerk, en de blijvende les voor de rechtspraktijk: bouw het recht terwijl de techniek nog vorm krijgt.
Meer lezen