Innovation, Quantum-AI Technology & Law

Blog over Kunstmatige Intelligentie, Quantum, Deep Learning, Blockchain en Big Data Law

Blog over juridische, sociale, ethische en policy aspecten van Kunstmatige Intelligentie, Quantum Computing, Sensing & Communication, Augmented Reality en Robotica, Big Data Wetgeving en Machine Learning Regelgeving. Kennisartikelen inzake de EU AI Act, de Data Governance Act, cloud computing, algoritmes, privacy, virtual reality, blockchain, robotlaw, smart contracts, informatierecht, ICT contracten, online platforms, apps en tools. Europese regels, auteursrecht, chipsrecht, databankrechten en juridische diensten AI recht.

Berichten met de tag Cyberbeveiligingswet
Rijksbrede Quantumstrategie van 5 oktober 2026: het PQC-tijdpad tot 2035, quantumveilige eisen bij rijksinkoop uiterlijk eind 2028 en de NAVO Quantum Technology Roadmap

Op 5 oktober 2026 stuurde het kabinet de Rijksbrede Quantumstrategie naar de Tweede Kamer. Het meest concrete hoofdstuk gaat over post-quantumcryptografie: een tijdpad waarin rijksoverheidsorganisaties hun versleuteling stap voor stap quantumveilig maken. Uiterlijk eind 2026 staat het quantumrisico in hun risicomanagement en hebben zij een eigen cryptografiebeleid. Uiterlijk eind 2027 is er een (concept-)migratieplanning. Uiterlijk eind 2030 zijn toepassingen met een hoog risico gemigreerd, en uiterlijk eind 2035 volgt het gemiddelde risico.

Waarom eind 2028 telt voor leveranciers

Uiterlijk eind 2028 moeten rijksorganisaties bij inkoop en aanbesteding eisen kunnen stellen over quantumveilige cryptografie, met aandacht voor contractmanagement. Software die in 2028 wordt ingekocht, draait vaak tot ver na 2030. Een leverancier die nu een cryptografische inventaris, crypto-agility en een migratiepad met data kan laten zien, staat sterker bij de volgende aanbesteding. Het artikel bevat vijf vragen die een aanbestedende dienst vanaf 2028 redelijkerwijs kan stellen.

Wat het tijdpad wel en niet verplicht

Het tijdpad is intern rijksbeleid en schept zelf geen wettelijke plicht voor bedrijven. Daarnaast geldt sinds 15 augustus 2026 de Cyberbeveiligingswet voor essentiële en belangrijke entiteiten, en uiterlijk eind 2028 komen er rijksrichtlijnen om essentiële bedrijven richting te geven over de migratie. De strategie zet QKD voor informatiebeveiliging bij de Rijksoverheid op dit moment niet in, vanwege bezwaren van meerdere Europese veiligheidsdiensten.

Ontcijferen en de NAVO-roadmap

Dezelfde strategie ziet in een toekomstige quantumcomputer kansen voor politie en inlichtingendiensten om versleutelde criminele communicatie te ontcijferen. Dat is een beleidsvoornemen zonder nieuwe bevoegdheid: het Wetboek van Strafvordering en de Wiv 2017 blijven de grens trekken. De NAVO publiceerde op 29 september 2026 een samenvatting van haar Quantum Technology Roadmap, met een proefverbinding tussen Brussel en Mons in het vierde kwartaal van 2027 en zonder einddatum voor PQC. Nederland zit tot en met mei 2027 de Transatlantic Quantum Community van de NAVO voor.

Meer lezen
FIPS 140-2 wordt na 21 september 2026 historisch: gevolgen voor inkoopeisen, de zorgplicht uit de Cyberbeveiligingswet en de PQC-routekaart bij Aanbeveling (EU) 2024/1101

Amerikaanse en Canadese federale instanties mogen onder FIPS 140-2 gevalideerde modules tot en met 21 september 2026 voor nieuwe systemen accepteren; daarna verliezen de resterende validaties hun actieve CMVP-status en verhuizen zij naar de historische lijst. Er gaat geen apparaat uit en geen sleutel wordt zwakker. Wat verandert is de status van een label dat in Nederlandse hostingcontracten, leveranciersbijlagen en specificaties voor sleutelbeheer al vijftien jaar als vast ijkpunt wordt gebruikt, zonder dat het hier ooit een juridische grondslag had.

Drie lezingen van dezelfde contractzin

De zin "de module is FIPS 140-2 Level 3 gevalideerd" laat zich vanaf 22 september 2026 op drie manieren lezen, met drie verschillende uitkomsten. Als doorlopende eis dat de module een geldig certificaat draagt, levert het verlies van de actieve status een tekortkoming op zonder dat er iets aan het product mankeert, waarna pas de vraag komt of er ook verzuim intreedt. Als momentopname bij contractsluiting is de bepaling formeel intact en materieel leeg. Als gelijkwaardigheidsnorm verschuift de vraag naar wat gelijkwaardig heet, en daar zwijgt het contract meestal over. Voor aanbestedende diensten komen daar de artikelen 2.76, 2.77 en 2.78b Aanbestedingswet 2012 bij, die inschrijvers ruimte geven om gelijkwaardigheid aan te tonen met certificaten of testverslagen; een exclusieve FIPS-eis wordt pas echt problematisch wanneer zij gelijkwaardig bewijs afsnijdt. Europa heeft inmiddels een eigen route: het EUCC-schema uit Uitvoeringsverordening (EU) 2024/482, van toepassing sinds 27 februari 2025 en gebouwd op Common Criteria.

Wat wel bindt, en wat deze week alleen advies was

De Cyberbeveiligingswet geldt sinds 15 augustus 2026 en artikel 21 lid 2 onder h van de NIS2-richtlijn vraagt om beleid en procedures voor cryptografie. Artikel 32 AVG vraagt om passende maatregelen, uitdrukkelijk rekening houdend met de stand van de techniek. Beide normen zijn techniekneutraal en beide binden nu al. Daartegenover leverde de eerste week van september drie Europese signalen op die geen van alle verplichtingen scheppen: de enquêteresultaten en de FAQ van DG CNECT bij de gecoördineerde PQC-routekaart van 2 september, de oproep van de G7 Cybersecurity Working Group van 3 september die het ANSSI opstelde en die post-quantumcryptografie in overheidsinkoop wil verankeren, en het uitblijven van een gepubliceerde ontwerptekst voor de aangekondigde Quantum Act.

Het cijfer, de mijlpalen en de bewaartermijn

Op 8 september 2026 publiceerde IonQ een resource-schatting voor het breken van 256-bits handtekeningen op elliptische krommen: 25,7 dagen met 19.397 fysieke en 1.457 logische qubits. Google Quantum AI kwam eerder op ongeveer 1.200 logische qubits voor dezelfde curve, al gaan beide studies uit van andere hardware-architecturen en aannames en toont geen van beide een bestaande machine — met de kanttekening dat IonQ zelf post-quantumdiensten verkoopt. De routekaart van de NIS-samenwerkingsgroep begint eind 2026 met nationale routekaarten, inventarisatie en pilots, en houdt daarna eind 2030 aan voor toepassingen met een hoog risico en 2035 voor systemen met een middelhoog of lager risico. Een medisch dossier moet twintig jaar bewaard blijven en een notariële akte veel langer, zodat de vertrouwelijkheidshorizon van die gegevens voorbij elke mijlpaal loopt. Het artikel eindigt met zes vragen voor de eerstvolgende contractronde.

Meer lezen
CBP opende op 2 september 2026 een consultatie over herkomstgegevens bij invoer (91 FR 56408); de CRA-meldplicht start 11 september 2026

Op 2 september 2026 opende U.S. Customs and Border Protection een consultatie over invoergegevens: welke herkomst-, keten- en productiegegevens een invoerder in de toekomst zou moeten aanleveren. Het stuk staat op 91 FR 56408, draagt docket USCBP-2026-1058 en RIN 1685-AA47, ziet op 19 CFR 141, 142, 143 en 163, en staat open voor reacties tot 1 december 2026. Het is een advance notice of proposed rulemaking: het schrijft nog niets voor, het vraagt. Negen dagen later, op 11 september 2026, begint in de Europese Unie de meldplicht van artikel 14 van de Cyber Resilience Act. Het Amerikaanse stuk is nog een consultatie; de Europese meldplicht is geldend recht. De gevraagde gegevens overlappen aanzienlijk zonder ooit hetzelfde formulier te worden.

Wat CBP ter consultatie legt

De uitvraag omvat buitenlandse fiscale nummers en mondiale bedrijfsidentificatoren, gedetailleerde gegevens over de toeleveringsketen en de productiemethode, technische traceeroplossingen, en de documentatie die de buitenlandse exporteur bij zijn eigen douane moest indienen vóór verzending. Dat laatste punt is voor Nederlandse leveranciers het scherpst. Een aangifte ten uitvoer bij de Nederlandse Douane wordt gedaan onder het Douanewetboek van de Unie, waarvan artikel 12 de douaneautoriteiten tot geheimhouding verplicht. Die plicht rust op de autoriteit en niet op het document: gaat hetzelfde stuk via de leverancier mee naar een Amerikaanse invoerprocedure, dan beheerst Amerikaans recht wat ermee gebeurt, terwijl de gevraagde productiegegevens precies het materiaal zijn dat de Wet bescherming bedrijfsgeheimen beoogt af te schermen.

Verwante gegevens, vier verschillende regimes

De Cyber Resilience Act verlangt vanaf 11 september 2026 een vroegtijdige waarschuwing binnen 24 uur, een volledige melding binnen 72 uur en een eindverslag binnen veertien dagen na een corrigerende maatregel, via één meldplatform naar het aangewezen CSIRT en ENISA. Die melding vraagt zelf geen componentenlijst; de verplichting om componenten vast te leggen in een machineleesbare software bill of materials volgt pas op 11 december 2027. Daarnaast vraagt de Cyberbeveiligingswet sinds 15 augustus 2026 om beheersing van leveranciers- en ketenrisico's bij essentiële en belangrijke entiteiten, zonder een format voor te schrijven, en verlangt de AI-verordening in bijlage IV en artikel 53 een beschrijving van componenten en instrumenten van derden.

Wat dit betekent voor leverings- en inkoopcontracten

Eén consultatie en drie geldende regimes vragen, met verschillende geadresseerden en formats, naar gegevens over hetzelfde onderwerp; een opgave onder het ene regime kwijt niemand van het andere. De administratieve last landt onevenredig bij kleine toeleveranciers, die de vragen doorgegeven krijgen door afnemers die hun eigen plicht moeten aantonen. De publieke inzet zit aan de andere kant: ziekenhuizen, waterschappen en netbeheerders moeten na een incident kunnen achterhalen welk onderdeel het betrof en wie het leverde. Het artikel zet de zes verplichtingen met hun data en geadresseerden naast elkaar in één tabel, en benoemt de drie bepalingen die in leveringscontracten het vaakst ontbreken en die u kunt nalopen: wie herkomstgegevens mag doorgeven, wie de kosten van de opgave draagt, en binnen welke termijn een leverancier de componentvraag moet kunnen beantwoorden.

Meer lezen